Điểm giống nhau quan trọng nhất
Cùng một ngành ở cùng một trường, chương trình đào tạo và chuẩn đầu ra thường được xây dựng trên cùng một khối lượng kiến thức. Người học từ xa vẫn phải tích luỹ đủ số tín chỉ, vẫn phải đạt chuẩn đầu ra, vẫn phải qua các kỳ đánh giá. Không có phiên bản rút gọn về nội dung.
Điều này đáng nhấn mạnh vì nhiều người đăng ký với kỳ vọng "nhẹ nhàng hơn" rồi bỏ dở khi phát hiện không phải vậy.
Khác nhau ở đâu
Cách tiếp cận bài giảng
Chính quy: lên lớp theo thời khoá biểu cố định, nghe giảng trực tiếp, hỏi ngay tại chỗ.
Từ xa: học qua học liệu — bài giảng ghi hình, giáo trình, tài liệu điện tử — cộng với các buổi trực tuyến hoặc các đợt tập trung tuỳ theo cách tổ chức của từng trường. Bạn chủ động về thời điểm học, nhưng cũng phải tự tạo kỷ luật.
Tương tác
Chính quy có tương tác tự nhiên: bạn cùng lớp, câu lạc bộ, gặp giảng viên sau giờ. Từ xa thì tương tác phải chủ động tạo ra — đặt câu hỏi trên diễn đàn lớp, tham gia nhóm học, dùng giờ trực tuyến của giảng viên. Người im lặng sẽ học một mình suốt khoá.
Đánh giá
Nhiều chương trình từ xa vẫn tổ chức thi tập trung tại cơ sở hoặc tại điểm được uỷ nhiệm, hoặc thi trực tuyến có giám sát. Đây là điểm phải hỏi rõ trước khi đăng ký vì nó ảnh hưởng tới chi phí và lịch của bạn.
Thực hành
Với ngành cần thực hành nhiều — kỹ thuật, y tế, nghệ thuật — hình thức từ xa có giới hạn rõ. Hãy hỏi trường tổ chức phần thực hành thế nào trước khi chọn ngành.
Thời gian
Thời gian đào tạo do quy chế và từng chương trình quy định. Trên thực tế, người vừa làm vừa học thường hoàn thành lâu hơn dự kiến vì đăng ký ít tín chỉ mỗi kỳ.
Về văn bằng
Giá trị pháp lý của văn bằng do quy định về văn bằng xác định. Điều bạn cần làm là hai việc cụ thể:
- Xác minh cơ sở được phép đào tạo trình độ và ngành đó theo hình thức đó.
- Hỏi nơi bạn sẽ sử dụng văn bằng — cơ quan, doanh nghiệp, hoặc cơ sở đào tạo bậc cao hơn — về yêu cầu cụ thể của họ, trước khi đăng ký chứ không phải sau khi tốt nghiệp.
Ai hợp với hình thức từ xa
- Người đang đi làm, không thể theo lịch cố định ban ngày.
- Người ở xa cơ sở đào tạo có ngành mình muốn học.
- Người có trách nhiệm gia đình khó rời nhà dài ngày.
- Người đã có kinh nghiệm tự học và biết giữ nhịp.
Ai nên cân nhắc kỹ
- Người chưa từng tự học có kế hoạch — sẽ rất dễ bỏ giữa chừng.
- Người chọn ngành nặng thực hành.
- Người cần môi trường và quan hệ bạn bè của đời sống sinh viên.
- Người có đường truyền và thiết bị không ổn định.
Lưu ý: quy chế tuyển sinh, đào tạo và quy định về văn bằng do cơ quan quản lý nhà nước và từng cơ sở đào tạo ban hành, có thay đổi theo thời gian. Bài viết mô tả cách làm thường gặp; trước khi ra quyết định, hãy đọc thông báo hiện hành của chính trường bạn quan tâm và hỏi phòng đào tạo.