Khi hỏi về chi phí, hầu hết mọi người nhận được con số học phí của một kỳ hoặc một năm. Đó là con số quan trọng nhưng không đủ để quyết định.
Các khoản cần tính
Học phí. Hỏi rõ: tính theo tín chỉ hay theo kỳ, tổng bao nhiêu tín chỉ cho cả chương trình, và có tăng theo lộ trình từng năm không. Câu cuối quan trọng với chương trình bốn năm — mức tăng qua bốn năm có thể đáng kể.
Phí học lại. Nếu không đạt một học phần, học lại tính thế nào. Đây là khoản nhiều người không hỏi và cũng nhiều người phải trả.
Chi phí nếu kéo dài. Với người vừa làm vừa học, việc kéo dài quá thời gian chuẩn khá phổ biến. Hỏi trước xem phát sinh ra sao.
Chi phí đi lại và ăn ở cho các đợt tập trung, thi, và bảo vệ. Nếu bạn ở tỉnh xa, cộng lại qua bốn năm là một khoản không nhỏ.
Chi phí làm khoá luận — khảo sát, in ấn, và các khoản liên quan theo quy định.
Thiết bị và tài liệu. Máy tính đủ dùng, đường truyền ổn định, giáo trình.
Chi phí đáp ứng điều kiện tốt nghiệp. Nếu chương trình yêu cầu chứng chỉ ngoại ngữ hoặc tin học mà bạn chưa có, đây là khoản phải tính — cả tiền ôn lẫn tiền thi.
Tính cho cả chu kỳ
Cách làm hữu ích: lập một bảng đơn giản cho toàn khoá — học phí mỗi năm nhân số năm, cộng dự phòng cho việc tăng học phí, cộng các khoản một lần, cộng chi phí đi lại ước tính.
Khi nhìn con số cả bốn năm, quyết định trở nên rõ ràng hơn nhiều so với việc nhìn học phí một kỳ.
Các nguồn hỗ trợ nên hỏi
- Chính sách của cơ quan. Nhiều đơn vị có chế độ hỗ trợ học phí cho nhân viên đi học nâng cao, đặc biệt nếu ngành học liên quan tới công việc. Hỏi bộ phận nhân sự — nhiều người không biết là có.
- Chính sách miễn giảm theo quy định nếu bạn thuộc diện đối tượng được hỗ trợ. Hỏi phòng đào tạo hoặc cơ quan giáo dục địa phương.
- Học bổng hoặc miễn giảm của trường cho các đối tượng nhất định.
- Chính sách trả theo kỳ hoặc chia nhỏ. Nhiều trường cho phép, và điều này giúp dòng tiền dễ thở hơn nhiều.
Hãy hỏi những câu này trước khi nhập học, vì một số chính sách chỉ xét ở thời điểm tuyển sinh.
Câu hỏi cần đặt với phòng tuyển sinh
- Tổng chi phí dự kiến cho toàn khoá là bao nhiêu, gồm những gì?
- Học phí có tăng theo năm không, mấy năm gần đây tăng bao nhiêu?
- Học lại và kéo dài thời gian tính thế nào?
- Có bao nhiêu đợt phải có mặt tại trường?
- Điều kiện tốt nghiệp có yêu cầu chứng chỉ gì không?
- Có chính sách trả theo kỳ hoặc hỗ trợ nào không?
Yêu cầu trả lời bằng thư điện tử và giữ lại. Lời tư vấn qua điện thoại không phải căn cứ.
Về việc so sánh giữa các nơi
Đừng chỉ so học phí. Một chương trình rẻ hơn nhưng ở cơ sở ít uy tín, hoặc tổ chức lỏng lẻo khiến bạn không học được gì, là khoản chi tệ hơn nhiều so với một chương trình đắt hơn mà tử tế.
Câu hỏi đúng không phải chỗ nào rẻ nhất, mà là với số tiền và bốn năm này, tôi nhận lại được gì.
Nguyên tắc để không phải bỏ dở
Đây là điều quan trọng nhất với chương trình dài: chọn mức mà gia đình duy trì được đến hết, kể cả khi thu nhập giảm.
Bỏ dở ở năm thứ ba tốn kém hơn nhiều so với việc chọn một chương trình vừa sức ngay từ đầu — bạn mất cả tiền đã đóng lẫn thời gian đã bỏ, và không có gì để cầm về.
Nếu tính ra không kham nổi, hãy cân nhắc lùi lại một hai năm để chuẩn bị tài chính, thay vì bắt đầu rồi phải dừng.
Câu hỏi thường gặp
Ngoài học phí còn khoản nào cần tính?
Phí học lại, chi phí nếu kéo dài, đi lại và ăn ở cho các đợt tập trung, chi phí làm khoá luận, thiết bị tài liệu, và chi phí đáp ứng điều kiện tốt nghiệp.
Vì sao phải hỏi về lộ trình tăng học phí?
Vì với chương trình bốn năm, mức tăng qua các năm có thể đáng kể và ảnh hưởng tới việc bạn có duy trì được tới hết không.
Có nguồn hỗ trợ nào không?
Chính sách hỗ trợ của cơ quan cho nhân viên đi học, chính sách miễn giảm theo quy định nếu bạn thuộc diện, học bổng của trường, và chính sách trả theo kỳ.
Khi nào nên hỏi về hỗ trợ tài chính?
Trước khi nhập học, vì một số chính sách chỉ xét ở thời điểm tuyển sinh.
Nguyên tắc quan trọng nhất về tài chính là gì?
Chọn mức mà gia đình duy trì được đến hết kể cả khi thu nhập giảm. Bỏ dở ở năm thứ ba tốn kém hơn nhiều so với chọn chương trình vừa sức từ đầu.
